ادب البحر
[اَ دَ بُلْ بَ] (ع اِ مرکب)بسیاری آب دریا.
ادب القاضی
[اَ دَ بُلْ] (ع اِ مرکب) ملتزم شدن و عمل کردن قاضی است بر آنچه که شرع برای او تعیین کرده است از قبیل بسط عدل و رفع ظلم و عدم میل و منحرف نشدن بر یکی از متداعیین. (تعریفات جُرجانی).
ادب الهند و الصین
[اَ دَ بُلْ هِ دِ وَصْ صی] (اِخ) نام کتابی هندی که بعربی نقل شده است. (ابن الندیم).
ادبئیل
[] (اِخ) ادبیل. پسر حضرت اسمعیل بن ابراهیم علیهماالسلام.
ادبب
[اَ بَ] (ع نف، ص) اَدَبّ.
ادب پذیر
[اَ دَ پَ] (نف مرکب) پذیرای ادب: این کودک ادب پذیر نیست.
ادب پرور
[اَ دَ پَ وَ] (نف مرکب) مشوق ادب. مروّج فرهنگ :
چشم بدان دور باد از آن شه کان شه
سخت ادب پرور است و علم خریدار.فرخی.
ادب پرورده
[اَ دَ پَ وَ دَ / دِ] (ن مف مرکب) ادب آموخته. فرهیخته :
ادب پروردهء عشقم نیاید خیرگی از من
نسوزد آتش می پردهء شرم و حجابم را.
صائب.
ادب خانه
[اَ دَ نَ / نِ] (اِ مرکب) دبستان. مکتب. || مقعده. طهارت گاه. مذهب. مرفق. خلا. خَلاء. مِرحاض. مبال. مستراح. بیت الخلاء. خلاجای. بیت التخلیه. کابینه. آبدست جای. حاجتگاه. حاجت خانه. نهانخانه. مَخبرَه. وضوگاه. مَخرَءَه. آبخانه. مبرز. قدمگاه. تشت خانه. بیت الفراغ. حَشّ. کنیف. متوضا. جائی. سَرِ آب. رجوع به...
ادب دادن
[اَ دَ دَ] (مص مرکب) تعزیر. تنبیه.
ادب دارنده
[اَ دَ رَ دَ / دِ] (نف مرکب)ادیب. ج، ادب دارندگان.
ادبر
[اَ بَ] (اِخ) لقب حجربن عَدیّ. || لقب جبله بن قیس کندی و گویند صحابی است.
ادبر
[اَ بَ] (اِخ) موضعی است در عارض الیمامه که آنرا ثَقب الادبر گویند. (معجم البلدان).
ادبر
[اَ بُ] (ع اِ) جِ دَبر.
ادبس
[اَ بَ] (ع ص) که با سیاهی زند: طیر ادبس؛ پرندهء سرخ سیاه رنگ. || فرس ادبس؛ اسب سخت سرخ. (مهذب الاسماء). ج، دُبس.
ادبساس
[اِ بِ] (ع مص) سرخ سیاه گشتن اسب. (منتهی الارب). سیاه و سرخ شدن اسب و مرغ. (تاج المصادر بیهقی). سیاه و سرخ شدن، چنانکه رنگ او بر هر دو زند.
ادبستان
[اَ دَ بِ] (اِ مرکب) مکتب. در لغت نامه ها دبستان را مخفف این کلمه دانسته اند و صحیح نیست. رجوع به ادب شود.
ادب سنج
[اَ دَ سَ] (نف مرکب) ادب آموز :
ولیک ای ادب سنج بازار و کوی
بجای اناالحق اناالعبد گوی.
ملاطغری (در تعریف اهل میخانه).
|| شاگرد. (آنندراج).
ادب طراز
[اَ دَ طِ / طَ] (نف مرکب) استاد. معلم :
یکچند ادب طراز دیرین
انگیخت حدیث تلخ و شیرین.فیضی.
ادب کده
[اَ دَ کَ دَ / دِ] (اِ مرکب) جای ادب. ادب گاه :
در این ادب کده جز سر بهیچ جا مگذار
تمام خاک دل افتاده است پا مگذار.
میرزا بیدل.
