اختراف
[اِ تِ] (ع مص) میوه از درخت چیدن.
اخترافروز
[اَ تَ اَ] (نف مرکب)خوشبخت کننده. مساعد :
که امروز پیروزی روز ماست
بلند آسمان اخترافروز ماست.فردوسی.
اختر افکندن
[اَ تَ اَ کَ دَ] (مص مرکب)فال گرفتن. تفأل :
به ایرانیان گفت کامشب به می
یکی اختری افکنم نیک پی.فردوسی.
و رجوع به اختر... شود.
اختراق
[اِ تِ] (ع مص) گذشتن. رفتن. || گذشتن باد. || سخت وزیدن باد. بزودی بزیدن باد. (تاج المصادر بیهقی). بزودی جستن باد. (زوزنی). || اختراق کذب؛ بربافتن دروغ را. دروغ گفتن. (تاج المصادر بیهقی). || دریده شدن و خرقه دوختن.
اخترام
[اِ تِ] (ع مص) اقتطاع. (زوزنی). استیصال. بریدن. || نزار کردن. || اخترام منیّه کسی را؛ گرفتن مرگ او را. || ز بیخ برکندنِ مرگ قومی را. از بن برکندن. || مردن. || ربودن.
اختر بسحر شمردن
[اَ تَ بِ سَ حَ شِ / شُ مَ / مُ دَ] (مص مرکب) بیدار ماندن تمام شب. بی خواب ماندن در همهء مدت شب :
ای مونس یوسف اندرین بند
تعبیر عیان چو شد ترا خواب
..........................
اختر به سحر شمرده،یاد آر!مرحوم دهخدا
اختربین
[اَ تَ] (نف مرکب) فال گیر. || منجم. اخترشناس.
اختر پنجم
[اَ تَ رِ پَ جُ] (اِخ) مریخ که در فلک پنجم است. (مؤید الفضلاء).
اختر پی افکندن
[اَ تَ پَ / پِ اَ کَ دَ](مص مرکب) فال زدن. تفأل کردن :
چو آن پوست بر نیزه بر دید کی
بنیکی یکی اختر افکند پی.فردوسی.
و رجوع به اختر شود.
اختر ثریا
[اَ تَ رِ ثُ رَیْ یا] (ترکیب اضافی، اِ مرکب) کنایه از اشک خونین عاشقان باشد. (آنندراج).
اختر جوزا
[اَ تَ رِ جَ] (اِخ) کنایه از عطارد باشد، چه جوزا خانهء عطارد است. (غیاث).
اختر دانش
[اَ تَ رِ نِ] (اِخ) کنایه از مشتری و عطارد. (مؤید الفضلاء) (برهان قاطع) :
مرا از اختر دانش چه حاصل
که من تاریکم، او رخشنده اجزا.
خاقانی.
اختر دنباله دار
[اَ تَ رِ دُمْ لَ / لِ](ترکیب وصفی، اِ مرکب) ستارهء دنباله دار. نوعی از ستارگان که دُم گونه ای دارند و عرب آنرا ذوذنب خواند :
بخال و گوشهء ابروی او مبین گستاخ
که همچو اختر دنباله دار خونریز است.
صائب.
فتنه در دنباله دارد اختر دنباله دار
چون برآرد خط ز خال روی...
اختردوز
[اَ تَ] (نف مرکب) (تیر...) تیر دورپرتاب : چون لشکر قدم اقدام درنهادند و بزخم تیر اختردوز و ناوک جگرسوز ایشان را مضطر و عاجز کردند... (جهانگشای جوینی).
اخترسپاه
[اَ تَ سِ] (ص مرکب) امیری یا پادشاهی که لشکر بسیار دارد.
اخترستان
[اَ تَ رِ] (اِخ) نام کتابی است در علم هیأت و نجوم. (برهان قاطع).
اختر سرسبز
[اَ تَ رِ سَ سَ] (ترکیب وصفی) ستارهء سعد. فال سعد. (مؤید) (شعوری از شرفنامه). طالع نیک.
اختر سعد
[اَ تَ رِ سَ] (ترکیب وصفی)(1)ستاره ای که آثار فرخنده و خجسته دارد. ستارهء سعد. اختر نیک. مقابل اختر نحس.
(1) - Heureuse etoile.
اخترسوخته
[اَ تَ سو تَ / تِ] (ن مف مرکب) بدبخت.
اختر شب گرد
[اَ تَ رِ شَ گَ] (اِخ) ماه :
تکیه بر اختر شبگرد مکن کاین عیار
تاج کاووس ببرد و کمر کیخسرو.
حافظ.
اگر قافیهها بر دلات نشستهاند و نغمۀ این ابزار، لبخند به لبت نشانده... بدان که این تلاش، بیهیچ چشمداشتی رقم خورده؛ اما نسیم حمایت تو، ادامۀ راه را برای ما هموارتر خواهد کرد.
ربات قافیهیاب همصدا، ابزاری کاربردی، رایگان و سریع در زمینه ادبیات فارسی برای جستجوی قافیه در تلگرام.
با خرید نسخه اندرویدی قافیهیاب از کافهبازار یا مایکت از این پروژه ادبی حمایت کنید.
گنجور مجموعهای ارزشمند از سرودهها و سخنرانیهای شاعران پارسیگوی است که به صورت رایگان در اختیار همگان قرار گرفته است. برای مشاهده وبسایت گنجور اینجا کلیک کنید.
نرمافزار دریای سخن کتابخانهای بزرگ و ارزشمند از اشعار و سخنان شاعران گرانقدر ادب فارسی است که به حضور دوستداران شعر و ادب تقدیم میداریم.
