نیم دری
[دَ] (اِ مرکب) دری کوتاه دری به درازی نصف درهای معمولی (یادداشت مؤلف).
نیم دست
[دَ] (اِ مرکب) مسند کوچک (رشیدی) (جهانگیری) (برهان قاطع) (انجمن آرا) (آنندراج) (غیاث اللغات) تخت خرد مسند خرد (فرهنگ خطی) چه، دست به معنی صدر و مسند عالی است (برهان قاطع) (آنندراج) : دست آفت بدو چگونه رسد که در او نیم دست دستور است انوری (از انجمن آرا ||)...
نیم دشمن
[دُ مَ] (ص مرکب) که دشمن است اما در دشمنی ورزیدن مصر نیست : بنده را خوشتر آن آید که آن نواحی را به کاکو داده شود که هر چند نیم دشمن است از وی انصاف توان ستد (تاریخ بیهقی ص 264 ) پسران علی تکین ما را نیم دشمنی...
نیم دم
[دَ] (اِ مرکب، ق مرکب)لحظه ایلختی نفسی لمحه ای مهلتی به غایت اندک زمانی بسیار کم : دریاب عیش صبحدم تا نگذرد بگذر ز غم کآنگه به عمری نیم دم دریافت نتوان صبح را خاقانی.
نیمدور
(اِخ) دهی است از دهستان پشتکوه باشت و بابوئی بخش گچساران شهرستان بهبهان در 86 هزارگزی شمال گچساران و 12 هزارگزی شمال جادهء بهبهان به کازرون، در منطقهء کوهستانی معتدل هوایی واقع است و دارای 800 تن سکنه است آبش از چشمه و محصولش غلات، برنج، کنجد، حبوبات و شغل...
نیمده
[دِهْ] (اِخ) ده کوچکی است از دهستان افزر بخش قیروکارزین شهرستان فیروزآباد در 37 هزارگزی جنوب قیر بر کنار راه عمومی به ( خنج واقع و دارای 126 تن سکنه است (از فرهنگ جغرافیائی ایران ج 7.
نیم دینار
(اِ مرکب) کنایه از لب معشوق (برهان قاطع) (آنندراج) (از انجمن آرا) (از رشیدی) نیمهءدینار (رشیدی) (برهان قاطع) : بخستم نیم دینارش به گاز از بیخودی یعنی که گر جم را نگین است آن نگینش را نگار است این خاقانی (از انجمن آرا) ما درم ریز از مژه وز گاز...
نیم ذرع
[ذَ] (اِ مرکب) میله ای آهنین یا چوبین معادل نصف ذرع که بدان پارچه و امثال آن اندازه گیرند.
نیم ذره
[ذَرْ رَ / رِ] (ص مرکب) بسیار کوچک به غایت ظریف : با لعل نیم ذرهء خندان چو آفتاب سایه نشین دیدهء گریان کیستیخاقانی.
نیم راست
(اِ مرکب) پرده ای است از موسیقی (جهانگیری) (انجمن آرا) (رشیدی) (برهان قاطع) (غیاث اللغات) : گفتی از آن قول که قوال راست گفته گهی راست گهی نیم راست امیرخسرو (از آنندراج (||) ص مرکب) که کام راست و استوار نیست نیم خیز نیم خفته.
نیم راضی
(ص مرکب) آنکه نیک راضی و خشنود نباشد (ناظم الاطباء).
نیم راه
(اِ مرکب) وسط راه میان راه بین راه : ز کاخ دلارای تا نیم راه گهر بود و دیبا و اسب و کلاهفردوسی از دو سندان چار دندان زحل در هم شکست جفته ای کز نیم راه آسمان افشانده اند خاقانی چنان رفت و آمد به آوردگاه که واماند از...
نیم رب النوع
[رَبْ بُنْ نَ] (اِ مرکب)نیمه خدا: هرکول یکی از نیمه رب النوع های یونان قدیم است (یادداشت مؤلف).
نیم رخ
[رُ] (ص مرکب، اِ مرکب) تصویر یک چشمی، چرا که آن نصف چهره را دارد (غیاث اللغات) (آنندراج) کنایه از نیم رخساره باشد که مصوران تصویر یک چشمی به نگار درمی آرند (فرهنگ خطی) تصویر یا عکس که از پهلو نقاشی یا عکاسی شده باشد و فقط نیمی از صورت...
نیم رخساره
[رُ رَ / رِ] (ص مرکب، اِ مرکب) نیم رخ (ناظم الاطباء) رجوع به نیم رخ شود.
نیم رس
[رَ] (ن مف مرکب) شراب و ثمر و سبزه که خوب نرسیده باشد (آنندراج) نیم پخته نیم خام که نه کام رسیده است و نه نارس است بلکه میان آن دو است (یادداشت مؤلف) از خامی و کالی درآمده اما هنوز قوام و نضج نگرفته و پخته ناشده که تازه...
نیم رسول
[رَ] (ص مرکب، اِ مرکب)رسول گونه به منزلهء رسول و سفیر (فرهنگ فارسی معین) : هم بر این مقدار نامه رفت بر دست فقیهی ( چون نیم رسولی به خلیفه (تاریخ بیهقی ص 77.
نیم رسی
[رَ] (حامص مرکب) نیم رس بودن نیم رسیدگی رجوع به نیم رس شود.
نیم رسیدگی
[رَ دَ / دِ] (حامص مرکب)نیم رسیده بودن نیم رسی حالت بین خامی و پختگی رجوع به نیم رسیده و نیم رس شود.
نیم رسیده
[رَ دَ / دِ] (ن مف مرکب)نیم رس نیم پخته نیم خام : امرود نیم رسیده سخت باشد (ذخیرهء خوارزمشاهی ||) نورسیده نوخاسته نوجوان رجوع به رسیده به معنی بالغ شود : باش که این پادشه هنوز جوان است نیم رسیده یکی هزبر دمان استمنوچهری.
اگر قافیهها بر دلات نشستهاند و نغمۀ این ابزار، لبخند به لبت نشانده... بدان که این تلاش، بیهیچ چشمداشتی رقم خورده؛ اما نسیم حمایت تو، ادامۀ راه را برای ما هموارتر خواهد کرد.
ربات قافیهیاب همصدا، ابزاری کاربردی، رایگان و سریع در زمینه ادبیات فارسی برای جستجوی قافیه در تلگرام.
با خرید نسخه اندرویدی قافیهیاب از کافهبازار یا مایکت از این پروژه ادبی حمایت کنید.
گنجور مجموعهای ارزشمند از سرودهها و سخنرانیهای شاعران پارسیگوی است که به صورت رایگان در اختیار همگان قرار گرفته است. برای مشاهده وبسایت گنجور اینجا کلیک کنید.
نرمافزار دریای سخن کتابخانهای بزرگ و ارزشمند از اشعار و سخنان شاعران گرانقدر ادب فارسی است که به حضور دوستداران شعر و ادب تقدیم میداریم.
