نیکویی

(حامص) نیکوی خیر خوبی مقابل شر و بدی : به شه گفت گیو ار تو کیخسروی نبینی ازین آب جز نیکویفردوسی نگیرد ترا دست جز نیکوی که از مرد دانا سخن بشنویفردوسی چنین گفت کایدر همه نیکوی است بر این نیکویی ها نباید گریستفردوسی || صلاح فلاح کار خوب و پسندیده : که اوی است بر نیکوی رهنمای از اوی است گردون گردان به جای فردوسی پشوتن بیامد به پیش خدای که او بود بر نیکوی رهنمایفردوسی جهان را همه داشت با داد و رای سپه را به هر نیکوی رهنمایفردوسی مایهء هر نیکی و اصل نکویی راستی است راستی هرجا که باشد نیکویی پیدا کند ناصرخسرو || نصیب حظ : شادی و نیکویی از مال کسان چشم مدار تا نمانی چو سگان بر در قصاب نژند ناصرخسرو || مهربانی ملاطفت شفقت (ناظم الاطباء) لطف خیرخواهی : همه نیوشهء خواجه به نیکویی و به صلح همه نیوشهء نادان به جنگ و کار نغام رودکی اگر نیکویی بینم اندر سرش ز یاقوت و زر بر نهم افسرشفردوسی جوانمردی از کارها پیشه کن همه نیکویی اندر اندیشه کنفردوسی|| خوش خلقی نرمی : چو بنمود شاه از سر نیکویی بدان تنگ چشمان فراخ ابروینظامی || احسان انعام دهش (ناظم الاطباء) منه خیر معروف (از منتهی الارب) مبره (دستورالاخوان) برّ مبرت (تاج المصادر بیهقی) نکوکاری کار خوب کار خیر : بهرام گفت شما دانید که ملوک عجم و پدران من با شما چند نیکویی کرده اند و دانید که یزدجرد از نیکویی با شما چه کرده (ترجمهء طبری بلعمی) هر آنکس که بر نیکویی در جهان توانا بود آشکار و نهانفردوسی تو پاداش این نیکویی بد کنی چنان دان که بد با تن خود کنیفردوسی که او راست بر نیکویی دسترس به نیرو نیازش نیاید به کسفردوسی به نیکوئی بکن مر خصم را شاد که زآن اندیشهء بد ناورد یادناصرخسرو ای هنرپیشه بدین اندر همیشه پیشه کن نیکویی تا نیکویی یابی جزای نیکویی ناصرخسرو هیچ بدی و ناهمواری از او در وجود نیامد به گفتار و به کردار الا نیکویی و خوشی (نوروزنامه) بر خویشتن واجب گردانیدم کی با رعایا عدل و نیکویی فرماییم (فارسنامهء ابن بلخی ص 32 ) یکی از ثمرات نیکویی آن است که از خیرات فنا و زوال دنیا فارغ توان زیست (کلیله و دمنه) کسی با سگی نیکویی گم نکرد کجا گم شود خیر با نیک مردسعدی از بدان نیکوی نیاموزی نکند گرگ پوستین دوزیسعدی نیکویی بر دهد به نیکوکار بازگردد بدی به بدکردار ؟ (از تاریخ گزیده ||) موهبت عطیه نعمت نیز رجوع به نیکویی دادن شود : تو چیزی مدان کز خرد برتر است خرد بر همه نیکوییها سر استفردوسی نهانی پسر زاد و با کس نگفت همی داشت آن نیکویی در نهفتفردوسی همه نیکوییهای گیتی ز تست نیایش ز فرزند گیرم نخستفردوسی اعیان بلخ که به خدمت آمده بودند با نثارها با بسیار نیکویی و نواخت بازگشتند (تاریخ بیهقی ||) ذکر خیر (یادداشت مؤلف) : به داد و دهش یافت این نیکویی تو داد و دهش کن فریدون تویی فردوسی امیر گفت من از وی خشنودم پس از این کسی را زهره نباشد که سخن وی گوید جز نیکویی (تاریخ بیهقی) به همه جای نیکویی شنود هرکه از تو به جستجوی رودسوزنی || زیبائی لطافت ظرافت (ناظم الاطباء) جمال حسن خوبی خوب روئی زیب (یادداشت مؤلف) : بدین خرمی جهان بدین تازگی بهار بدین روشنی شراب بدین نیکویی نگار فرخی او را گفت تو زن کیستی بدین نیکویی دختر پسر یوسف پیغامبر بود و او را نیکویی بود بسیار (ترجمهء طبری بلعمی) همه عشق وی انجمن گرد من همه نیکویی گرد وی انجمنشاکر نیکویی صورت مردم بهری است از تأثیر کواکب و نیکویی به همه زبانها ستوده است (نوروزنامه) خواست دختر زن را به زنی کند از نیکویی یحیی گفت روا نباشد (مجمل التواریخ) ظهور نیکویی در اعتدال است عدالت جسم را اقصی کمال است شبستری امروز که بازارت پرجوش خریدار است دریاب و بنه گنجی از مایهء نیکوییحافظ او میر نیکوان جهان است و نیکویی تاج است سال و ماه مر او را و گرزن است یوسف عروضی || خوبی ستودگی حسن : تا بگویند که سلطان شهید افزونتر بود از هرچه فلک بود به نیکویی خیم ابوحنیفهء اسکافی (از تاریخ بیهقی ص 390 ||) شایستگی : صاحب اسفتگین غازی ما را به نشابور خدمتی کرد بدان نیکویی (تاریخ بیهقی ||) مبارکی : به امیر فرمانی رسیده است به خیر و نیکویی (تاریخ بیهقی ||) حسن : به برکت خداوند و نیکویی توفیقش (تاریخ بیهقی ص 313 ) - نیکویی خواستن؛ خیرخواهی : ترا خواستم از جهان نیکویی بزرگی و پیروزی و خسرویخسروی چرا من به تو دل بیاراستم ز گیتی ترا نیکویی خواستمفردوسی - نیکویی دادن؛ انعام دادن افضال کردن : سوی شاه ایران فرستادشان بسی خلعت و نیکویی دادشانفردوسی - نیکویی فرمودن؛ نیکویی کردن رجوع به سطور بعد شود : برادر ما را برکشید و به راستای وی نیکویی ها فرمود (تاریخ بیهقی) تا هرکس را مبرتی و نظری و نیکوییی فرمائیم (فارسنامهء ابن بلخی ص 90 ) - نیکویی کردن؛ افضال احسان انعام (از تاج المصادر بیهقی) خوبی کردن لطف و مهربانی نمودن کار خیر کردن : دراز است دست فلک بر بدی همه نیکویی کن اگر بخردیفردوسی آن دهقان ایشان را نیکوییها کردی و مریم را از او آزادی ( بودی (ترجمهء طبری بلعمی) نیکویی کنید و گویید که خدای عزوجل شما را آفرید برای نیکی آفرید (تاریخ بیهقی ص 239 بسیار نیکوییها کرد با پیران و ضعیفان (قصص الانبیاء ص 136 ) نیکویی کن اگر ترا دسترس است کاین عالم یادگار بسیار کس است سنایی به جای تو گر بد کند ناکسی تو نیز ار کنی نیکویی با کسینظامی نیکویی کن که مردم نیک اندیش از دولت و بختش همه نیک آید پیش سعدی (کلیات چ فروغی ص 199 ) پریشان از جفا می گفت هردم که بد کردم که نیکویی نکردمسعدی هر که در حالت توانایی نیکویی کند در حال ناتوانی سختی نبیند (گلستان) - نیکویی گفتن؛ تعریف و تحسین کردن تمجید کردن ذکرخیر کردن به نیکی نام بردن : خوارزمشاه ایشان را بسیار نیکویی گفت (تاریخ بیهقی ص 352 ) خواجه وی را زیر دست خویش بنشاند و بسیار نیکویی گفت و بازگشت سوی خانه (تاریخ بیهقی ص 155 ) بوالحسن عقیلی حدیث وی فراافکند و سلطان بسیار نیکویی گفت و از وی خشنودی نمود (تاریخ بیهقی) وآنکه بد گفت نیکویی گویش ور نجوید ترا تو می جویشسنائی - نیکویی نمودن؛ اکرام و احترام کردن : پیاده شد از اسب بهمن چو دود بپرسیدش و نیکویی ها نمودفردوسی.