نماز بردن

[نَ بُ دَ] (مص مرکب)پرستش کردن عاجزی نمودن (غیاث اللغات) (آنندراج) خم شدن یا به خاک افتادن به قصد تعظیم در برابر شاهی یا بزرگی دیگر رکوع دوتا شدن خم شدن، علامت تعظیم و بندگی را سجده کردن تعظیم کردن رکوع کردن (یادداشت مؤلف) به خاک افتادن نماز آوردن : تو را اگر ملک چینیان بدیدی روی نماز بردی و دینار برپراکندیشهید بلخی بیامد گو دست کرده دراز به پیش اندرآمد ببردش نمازدقیقی به آیین شاهان نمازش برید به پیش و پس تخت او منگریددقیقی و مر ملوک خویش را نماز برند [ یغمائیان ]عوام و خواصشان (حدود العالم) و طبیبان را بزرگ دارند و هرگه که ایشان را ببینند نماز برند (حدود العالم) هرچیزی را که نیکو بود و عجب بود نماز برند (حدود العالم) فراوانْش بستود و بردش نماز همی بود پیشش زمانی درازفردوسی فرستاده شد چون به تنگی فراز زبان کرد گویا و بردش نمازفردوسی چو بر بام آن باره بنشست باز بیامد پری روی و بردش نمازفردوسی رسولان اندرآمدند و نماز بردند (تاریخ سیستان) نمازش برد و پوزش کرد بسیار که پیشت آمدم بر پشت رهوار (ویس و رامین) بگفت این و نمازش برد و برگشت سرای شاه از آن زیر و زبر گشت (ویس و رامین) به پای ایستادی و بردی نماز زدی چنگ و رفتی سوی تخت بازاسدی بیامد بر جم شه سرفراز ز دور آفرین کرد و بردش نمازاسدی چو فغفور را دید شد پیشباز نشاند از بر تخت و بردش نمازاسدی چو در قبه رفتند هر ده فراز به ده جای بردند هر ده نماز شمسی (یوسف و زلیخا) جز بر صاحب اجل منصور آنکه مهرش برد ز چرخ نمازمسعودسعد هیچ نماز نبرد برسان دیگران، بخت نصر گفت چرا تهنیت ملوک نکنی (مجمل التواریخ) شهی که بارگه اوست سجده گاه ملوک همی برند بر آن سجده گه ملوک نماز سوزنی چون چرخ در رکوع و چو مهتاب در سجود بردم نماز آنکه مرا زیر بار کردخاقانی رخش چون لعل شد زآن گوهر پاک نمازش برد و رخ مالید بر خاکنظامی در گنج بر وی گشایند باز به جای سکندر برندش نمازنظامی خردمند چون نامه را کرد باز به شاه جهان داد و بردش نمازنظامی گرت سلام کند دام می نهد صیاد ورت نماز برد کیسه می برد طرارسعدی || اطاعت کردن فرمان بردن (یادداشت مؤلف) : که از تخمهء تور و از کی قباد یکی شاه سر برزند بانژاد جهان را به مه روی آید نیاز به ایران و توران برندش نمازفردوسی( 1) نمازت برد چون بشوئی از او دست وز او زار گردی چو بردی نمازش ناصرخسرو || نماز خواندن : چون تو محراب دیگران گشتی ما به جای دگر بریم نماز اوحدی (از آنندراج) ( 1) - این بیت را مؤلف به عنوان شاهد برای همین معنی یادداشت فرموده اند، اما ظاهراً معنی قبلی هم (سجده کردن، تعظیم کردن) با آن موافق است.