نائله

[ءِ لَ] (اِخ) دختر فرافصه [ فَ ] از بزرگان قبیلهء کلبیه و نصرانی مذهب بود به دین اسلام و همسری عثمان درآمد و تا پایان عمر به شوهر خود وفادار ماند هنگامی که مسلمانان بر عثمان شوریدند وی نزد شوی خویش بود و از بریدن سر عثمان جلوگیری کرد پس از مرگ عثمان به دعوتهای خواستگاران خویشتن جواب رد داد مؤلف حبیب السیر می نویسد: نایله بنت الفرافصه عورتی عاقله و زوجهء امیرالمؤمنین عثمان بود (حبیب السیر ج 1 ص 512 ) فرافصه ابانائله امرأه عثمان (عیون الاخبار ج 3 ص 298 ) بنت فرافصه [ از اشراف قبیلهء کلب ] بن الاحوص بن عمروبن ثعلبه، و همسر عثمان بن عفان خلیفه سوم مسلمانان (عقدالفرید ج 3 ص 321 ) تماضر همسر عبدالرحمان بن عوف، عثمان را گفت: مرا دختر عم زیباروی خوش خوی پریرخسار هوشمندی است، میل داری با او ازدواج کنی؟ عثمان پذیرفت و نائله دختر فرافصهء کلبیه را به زنی گرفت و چون بر او درآمد پرسید: لعلک تکرهین ما ترین من شیبی؟ نائله گفت: والله یا امیرالمؤمنین، انی من نسوه احب ازواجهن الیهن الکهل عثمان گفت: انی قد جزت الکهول و (100- اناشیخ جوابداد اذهبت شبابک مع رسول الله صلی الله علیه و سلم فی خیر ماذهبت فیه الاعمار (عقدالفرید ج 7 صص 99 کسانی که بر عثمان شوریده بودند، او را کشتند و چون برای بریدن و بردن سرش به خانهء او درآمدند، دو تن از زنان عثمان، نائله بنت فرافصه و رمله ابنه شیبه بن ربیعه، خود را روی نعش او افکندند مردان بناچار او را واگذاشتند و برگشتند (عقدالفرید ج 5 ص 43 ) چون شورشیان به خانهء عثمان ریختند بجز نائله بنت فرافصه کسی نزد او نبود (عقدالفرید ج 5 ص 47 ) آنگاه سودان بن حمران اصحبی، تیغی بر آن جناب [ عثمان بن عفان ] حواله کرد تا کارش به اتمام رساند و منکوحهء عثمان رضی الله عنه، نایله خود را حایل ساخته شمشیر بر پنجهء او آمد و بعضی از انگشتان مقطوع گشت (حبیب السیر ج 1 ص 515 ) پس از قتل عثمان، نائله همسر او نامه ای به معاویه نوشت و آن را با پیراهن خون آلود عثمان، به دست نعمان بن بشیر نزد معاویه فرستاد و او را به خونخواهی عثمان، تحریض کرد (عقدالفرید ج 5 ص 56 و 57 ) و معاویه میفرمود که در ایام جمعه پیراهن خون آلود امیرالمؤمنین عثمان را با انگشتان مقطوع نایله بمسجد جامع دمشق می بردند (حبیب السیر ج 1 ص 537 ) نائله زنی شاعره بوده است و به نقل صاحب عیون الاخبار این اشعار را هنگام جدائی از قبیلهء خود خطاب به برادرش ضب سروده است : ألست تری یا ضب بالله أننی مصاحبه نحوالمدینه أرکبا اذا قطعواحزناتحث رکابهم کما زعزعت ریح یراعا مثقبا لقد کان فی ابناء حصن بن ضمضم لک الویل مایغنی الخباء المطنبا (عیون الاخبار ج 4 ص 76 ) پس از عثمان از نائله خواستگاری کردند، نپذیرفت و گفت: والله لاقعد منی رجلٌ ( مقعد عثمان ابداً (عقد الفرید ج 3 ص 197.