میرزا

(ص مرکب، اِ مرکب) مخفف میرزاده و میرزاد و امیرزاده(1). (یادداشت لغت نامه). مرزا و شاهزاده و امیرزاده. (ناظم الاطباء). پیشتر از القاب شهزادگان بود. و در اصل امیرزا بود که الف آن از کثرت استعمال حذف شده و معنی ترکیبی آن امیرزاده باشد بر این تقدیر مرزا به حذف یاء چنانکه مشهور است درست نباشد مگر بعض استادان آورده اند. (از غیاث) (از آنندراج) :
میرزا همه وقت جامه زر تاری نیست
پیوسته سپهر بر سر یاری نیست.
عبدالرزاق فیاض.
|| پیشتر از القاب شهزادگان بود حالا بر سردارزادگان استعمال کنند. (غیاث) (آنندراج). || مردم شریف و پاک نژاد. || مردم شاد و مغرور. || کاتب و نویسنده و منشی. (ناظم الاطباء). منشی. نویسنده. || چون در اول نام درآید اطلاق به نویسندگان خاصه اهل حساب می شده است. دفتردار. حسابدار. محاسب. (یادداشت مؤلف). || بر کسی اطلاق شود که مادرش علویه باشد لاغیر. (از مقیاس الهدایه حاشیهء ص216).
(1) - توضیح اینکه در قرون اخیر این کلمه چون در اول اعلام درمی آمد به معنی نویسنده و محاسب به کار می رفت و گاهی تنها قصد تکریم از آن اراده می شد و چون به آخر ملحق می شد به معنی شاهزاده بود: میرزا محمود مستوفی؛ عباس میرزای نایب السلطنه؛ محمدحسن میرزای ولیعهد. (یادداشت مؤلف). و رجوع به هر یک از این معانی مستعمل در جای خود شود.